Mỹ dùng dữ liệu vị trí để chống Covid-19

Theo Washington Post , chính phủ Mỹ đang tích cực thương lượng với Facebook, Google cùng một loạt công ty công nghệ và chuyên gia y tế hàng đầu nước này nhằm sử dụng dữ liệu vị trí đã thu thập được để ngăn chặn Covid-19 bùng phát, trong đó gồm cả việc theo dõi khoảng cách từng người.

Mỹ đang hợp sức với các công ty công nghệ nhằm khai hoang dữ liệu vị trí cho ngăn chặn Covid-19. Ảnh: Shutterstock .

"Chúng tôi được khuyến khích cùng các công ty công nghệ Mỹ nhằm đưa ra dữ liệu tổng hợp dựa trên vị trí ẩn danh để mô hình hóa Covid-19", một quan chức giấu tên thuộc Văn phòng Chính sách Khoa học và Công nghệ của Nhà Trắng, tiết lộ.

Ba nguồn tin khác cho biết, các chuyên gia y tế công cộng muốn những công ty thuộc khu vực tư nhân có thể biên dịch dữ liệu vị trí dưới dạng tổng hợp và buộc ẩn danh, sau đó sử dụng để lập bản đồ lây truyền. Dự án hiện ở tuổi đầu.

Một số chuyên gia đánh giá, việc phân tích dữ liệu vị trí, chính yếu duyệt smartphone, là công cụ mạnh mẽ trong việc theo dõi sự lây lan của Covid-19. Tuy nhiên, đây cũng là cách tiếp cận khiến không ít người Mỹ khó chịu do có thể vi phạm quyền riêng tư. Do đó, nhiều nguồn nhấn mạnh rằng nếu tiến hành, họ sẽ không xây dựng dựa trên cơ sở dữ liệu của chính phủ.

Trong một số cuộc phỏng vấn gần đây, đại diện Facebook đều cho biết chính phủ Mỹ đang đặc biệt quan tâm đến "mô hình chuyển động của mọi người" phê duyệt nguồn dữ liệu mà mạng tầng lớp này thu thập được.

Một vắng trước đó cũng cho biết, chính quyền Mỹ đã thành lập một nhóm đặc nhiệm gồm Giám đốc công nghệ, nhà buôn và nhà đầu tư nhằm đưa ra ý tưởng về một loại "bản đồ dịch bệnh" hôm 15/3. Nhóm này có cả các "ông lớn" như Apple, Google, công ty đầu tư Hangar (có hội sở tại New York), nhà đầu tư mạo hiểm lừng danh ở Thung lũng Silicon Ron Conway, lãnh đạo y tế công cộng từ Đại học Harvard...

"Chúng tôi đang trong quá trình thu thập ý tưởng, đề xuất và hành động. Mọi thứ sẽ được biểu đạt tại Nhà Trắng những ngày tới", Josh Mendelsohn, đối tác quản lý tại Hangar, cho biết. Trong khi đó, Apple chối từ bình luận, song song khẳng định không thu thập vị trí người dùng iPhone.

Sự cộng tác cần kíp giữa chính phủ Mỹ và các công ty công nghệ từ Thung lũng Silicon được đánh giá là "chưa từng có" và điều này là cấp thiết nhằm ngăn chặn dịch bệnh hiểm nghèo Covid-19 đang lây lan. thực tại, trong tuần qua, các quan chức Nhà Trắng, đứng đầu bởi Giám đốc công nghệ Michael Kratsios, đã triệu tập một số cuộc họp với Amazon, Apple, Facebook, Google, IBM... nhằm khuyến khích các công ty này tiếp cận mạnh mẽ hơn trên nền móng của mình, từ đó ngăn chặn thông báo sai lệch về dịch bệnh hoành hành.

Tuy nhiên, các mối quan hệ không phải là không gặp trục trặc. Hôm 13/3, Tổng thống Donald Trump tuyên bố 1.700 nhân viên Google đang phát triển một trang web để người Mỹ có thể cập nhật Covid-19 và tìm nơi xét nghiệm gần nhất. Tuy vậy, Google lại có thông tin trái lại, khi dự án này chỉ có quy mô nhỏ và ứng dụng hạn chế tại một số tiểu bang.

Những cố gắng mới của Washington và Thung lũng Silicon diễn ra cùng lúc với một nhóm độc lập khác gồm hàng chục kỹ sư, tổng giám đốc và nhà dịch tễ học kêu gọi doanh nghiệp tại Mỹ có nghĩa vụ lớn hơn trong việc chống lại Covid-19. Trong đó, nhóm này khuyến khích Apple và Google "mở" các tính năng về bảo mật và quyền tây riêng nhằm cho phép cơ quan chức năng giúp thầy thuốc xác định những ai nhiễm Covid-19 hoặc đã tiếp xúc với người đã dương tính với bệnh này.

Tuy vậy, những người ủng hộ quyền tây riêng hồ nghi về việc dùng dữ liệu vị trí cho những mục đích khác nhau, kể cả dùng cho việc ngăn chặn Covid-19, song song kêu gọi chính phủ ra các điều luật nghiêm ngặt hơn.

"Sự cân bằng giữa chính sách về quyền riêng tây và đại dịch là một vấn đề tế nhị", Al Gidari, giám đốc quyền riêng tây tại trọng tâm Internet và từng lớp của Trường Luật Stanford, viết trên Twitter. "Đây không phải là một kỳ thi tại dài. Công nghệ có thể cứu được mạng sống của con người, nhưng nếu việc thực thi tạo nên sự đe dọa quyền tây riêng một cách vô lý, cuộc sống nhiều người có thể gặp rủi ro".

Không chỉ Mỹ, Israel gần đây cũng áp dụng hình thức na ná để ngăn chặn sự lây lan của Covid-19, theo New York Times . Dữ liệu vị trí được thu thập từ smartphone, sau đó dùng để truy xuất phát trình chuyển di của những ai đã dương tính với virus corona nhằm xác định những người liên hệ và cảnh báo cho họ qua tin nhắn điện thoại. Hiện Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã ủy quyền cho Shin Bet, cơ quan an ninh nội bộ của Israel, lấy thông báo vị trí người dân từ các nhà mạng trong nước (từ 2002) để phục vụ dự án.

Theo thống kê mới nhất, Covid-19 tại 50 bang của Mỹ với số ca nhiễm đã tăng vọt lên 6.437 với 109 người chết. Trong khi đó, Israel có 324 người nhiễm, chưa có tử vong.

Bảo Lâm